معنی لفظی شهر بیجار گروس

معنی لفظی شهر بیجار گروس

معنی لفظی نام شهر بیجار

معنی لفظی نام این شهر را مرکب از بی و جار (وجه اشتقاق عامیانه) و نیز به معنی جای سر سبز و بید زار گرفته اند. دایره المعارف انترنتی ویکیپدیا در باب وجه تسمیه این شهر چنین آورده است: "وجه تسمیه بیجار گروس: در وجه تسمیه و علت نامگذاری این منطقه به بیجار گروس نظرات مختلفی وجود دارد . دو نظر كه در این زمینه بیشتر منطقی به نظر می رسد به شرح ذیل می باشند : برخی را عقیده بر این است كه بیجار به معنی سبزه و گیاه است . چنانچه «هفت بیجار» از هفت سبزی درست می شود. بنابراین بیجار محل سبزه و باغ هایی بوده است كه برای جشن و شادی ایلات كرد مناسب به نظر می رسیده به ویژه این كه در دامنه كوه آن ، چشمه های آب شیرین و فروان كه سبب آبادانی بوده آنان را بیشتر به سوی خود جلب و جذب می نموده است . به طوری كه شنیده شده در رشت هم محلی به نام «خشك بیجار» و در افغانستان هم محلی به نام «بیجار» وجود دارد . قول دیگر كه موجهه به نظر می رسد این است كه «بیجار» همان «بیدزار» است یعنی محلی كه درخت بید زیاد در آن می روید ، (جایگاه بید) كه بر اثر كثرت تلفظ افراد مختلف با لهجه های گوناگون كلمه «بیدزار» تصحیف شده و كم كم در گفتار و نگارش به صورت «بیجار» تلفظ و مكتوب گردیده است." نگارنده بر این باور است که در مورد بیجار گروس باید نام باستانی آبدادان (آبددان) را مدّ نظر قرار داد که هرتسفلد آن را بیجار عهد باستان شمرده است. چه نام باستانی آبدادان با صرف نظر از اینکه به زبان بومیان کهن این نواحی (لولوبیان و...) به چه معنایی بوده است؛ به طور ساده در زبان مهاجرین آریایی مادی و سکایی این نواحی باید به معنی جایگاه پرآب گرفته می شد و این معنی را می توان اساس نام بیجار گرفت چه مترادف ایرانی نام آبدادان باید آبیجار (علی القاعده آبیزار، یا آبزار) میگردید و از تلخیص هیئت اخیر علی الاصول بر اثر کثرت تلفظ و گذشت زمان شکل کنونی آن یعنی بیجار عاید می شد که منطقاً این گونه هم شده است. در این باب، مقالهً محمد مریوانی کارشناس باستانشناسی، اساس قرار گرفت که در اینجا نقل میگردد: بيجار گروس در هزاره اول قبل از ميلاد: در اوايل هزاره اول ق.م در بيشتر نواحي ايران و بخصوص در غرب و شمال غرب ايران اقوام كوچك بسياري زندگي مي كردند كه هر كدام بر نواحي كوچكي حكومت مي كردند و خود را شاه آن منطقه مي ناميدند و اين افراد نام سلاله اعلي جد خودرا بر نام منطقه تحت سيطره خود قرار مي دادند و در تاريخ , نواحيي را كه اين گونه اداره مي شد و معمولا مستقل يا نيمه مستقل تحت نفوذ اورارتوها يا آشوريان بودند به نام شاهك مشهور گرديده اند مانند شاهك ابددان شاهك گيزيل بوندا , شاهك ماننا و ..., و همچنين در آثار آشوري و آثار مورخان به جاي شاهك , كلمه بيت نيز به كار رفته است كه منظور خانه ياسرزمين محل زندگي آنان بوده است يكي از آن شاهكها , شاهك نشين ابددان بوده كه در اواخر هزاره دوم و اوايل هزاره اول ق.م از مناطق آباد و فعال ايران در غرب و شمال غرب ايران بوده كه گروهي آن را در مثلث بين سنندج – بيجار , همدان و كرمانشاه مكان يابي مي كنند و مهرداد ملك زاده ابددان را در شمال ناحيه همدان از سمت غرب تا جنوب بيجار مكان يابي مي كند و بلاخره طبق نوشته هاي رحيم رئيسي نيا و باستان شناساني چون هر تسفلد و رايت , شاهك نشين ابددان از نظر مكاني با ناحيه بيجار گروس مطابقت دارد و در واقع بيت ابددان را در ناحيه گروس به شمار مي آورند اما كهنترين اشاره به نام سرزمين ابددان متعلق به لوح مفرغيني است كه در سال 1930 م توسط هر تسفلد در همدان به دست آمده و تاريخ نگاري آن , به سده هاي دوازدهم و يازدهم قبل از ميلاد اواخر هزاره دوم ق.م بر مي گردد و قديميترين اشاره به نام ابددان در نوشته هاي آشوري , مربوط به روزگار شلمنصر سوم 858 – 824 ق.م است به سال 834 ق.م كه پادشاه آشوري پس از لشكر كشي به سرزمين ماناييان پادشاهي مانا شامل سرزمينهايي در جنوب در ياچه اروميه و قسمتي از كردستان و چند شاهك نشين ديگر , به شهر ابدداني تاخته و سپس به نمر در دوره دياله رفت و شورش آنجارا فرو نشانده است و طبق نوشته هاي ديا كونوف در همين لشكر كشي آشوريان بخش علياي قزل اوزن نزديك بيجار را نيز به عنوان آخرين محل به تصرف خود در آوردند با مقايسه اين دو نوشته مشخص مي شود كه شهر ابددان همان حوالي بيجار است كه به عنوان آخرين سرزمين توسط آشوريان متصرف وسپس به سوي دره دياله در نقطه مرزي ايران بر مي گردند و در دوران شمسي اداد پنجم پادشاه آشوري 823 -810ق.م چهار شاهك نشين پارسوا نواحي سنندج , مريوان , زهاب و سليمانيه آلا بريان قسمت علياي زاب كوچك انديا بين ميانه و ارديل و شاهك نشين ابددان – در اين دوران حاكم آن گويا شخصي به نام گيشتا ابدداني بوده است در اسناد و كتيبه ها تحت عنوان نائيري ذكر گرديده است كه بيانگر تابعيت اين شاهكها از فرمانروايان نائيري در غرب بوده است در دوران اداد نيراري سوم پادشاه آشوري در يكي از گل نبشته هاي نمرود كه گويا متعلق به سال 802 ق.م است پادشاه آشوري در فهرستي از سرزمينهاي تابع خويش در زاگرس از سرزمين ابددن نام مي برد و تااين زمان گويا تنها يك بار لشكريان آشوري مستقيما وارد خاك شاهك نشين ابددان شده بودند و آن در طي لشكر كشي سال 834 ق.م شلمنصر بوده است كه در تمامي موارد ديگر ذكر نام ابددان تاسال 802 ق.م يا اشاره به تابعيت اين شاهك نشين دارد يا مربوط به ياد آوري لشكركشي گذشته آنان بوده است در سال 744 ق.م تيگلت پيله سر سوم شاه آشوري به ايران لشكر كشيد به هر جا كه رسيد دهكده ها و نقاط مسكوني را تصرف كرده و سوزاندو هر چه وهر كه به دستشان مي افتاد ضبط و اسير ميكردند كه در اين هنگام تعدادي از شاهكها اسير و تعدادي نيز فرار كردند كه در ميان سرزمينهاي گشوده شده نام سرزمين بيت ابدداني از سرزمينهاي همجوار پرسوا به چشم مي خورد و در اين دوران حاكم ابددان شخصي به نام اكدي بابلي و شايد آشوري منو – كي – صابه بوده است كه اين نشاني از تاثير عناصر فرهنگ بابلي , آشوري در ماد غربي مي باشد و بعدها در لوح گلين نمرور كه به سال 728 ق.م بر مي گردد در ميان سرزمينهاي تابع آشوري در روزگار پادشاهي تيگلت پيله سر نام سرزمين ابدداني به همراه نمر و بيت خمبن، پارسوا و ديگر ولايات كوچك ماد به عنوان يك ايالت درج شده كه بر اساس اين متن در روزگار تيگلت پيله سر بيت ابدداني پاره اي از ماد و به معني محدود كلمه جز ايالات ماد آشوريان به شمار مي آمده است و آخرين باري كه نام بيت ابدداني در متون آشوري پديدار ميشود مربوط به روزگار سارگن دوم 721 تا 705 ق.م است كه طي لشكر كشي سال 714 ق.م به پادشاهي اورارتو سپاهيان آشور به سرزمين پرسوا وارد شده و در اينجا شاهكان سرزمينهاي مجاور و در ميان آنها شاهك نشين بيت ابدداني هدايايي به سارگن تقديم كردند كه از جمله اين هدايا تعدادي اسب و قاطر و دامهاي شاخدار و شترهاي دو كوهان بوده است با وجود اين هدايا سارگن گويد كه هيزم شعله وربه تمام دهكده هاي ايشان افكندم و سراسر سرزمين ايشان را به تلهاي ويران و فراموش شده مبدل ساختنم در همين ايام كه سارگن در بين النهر ين حكومت مي كرد در شمال غرب ايران نيز قوم ماننا حكومتي قدرتمند بوجود آوردند و تعدادي از شاهكهاي اطراف را مطيع خود ساختند و قلمرو تحت نفوز آنان نواحي جنوبي درياچه اروميه تاحوالي سقز كنوني بوده است همزمان با ماننا ها قوم مادها نيز كه در مسير قزل اوزن بين ميانه و همدان و در واقع نزديكتر به ميانه ساكن بودند كم كم در حال قدرت يافتن بودند تا اينكه در اوايل قرن 7 ق.م مسر قزل اوزن را به سوي جنوب پيموده و در بيت كاري يا شهر كار كاسي همدان كنوني مستقر شدند و توانستند به رهبري ديااكو شاهكهاي اطراف واكناف را با خود متحد سازند اما همچنان آشوريان از شاهكهاي غرب چون ابددان و غيره خراج مي گرفتند تا اينكه هوخشتره جانشين ديااكو در سال 673 ق.م در بيت كار ي قيام مي كند و شاهكهاي اطراف كه مدتها بود به اتحاد آنان مادها در آمده بودند وي را در شورش عليه آشوريان همراهي كردند و از آنجا كه سرزمبن ابددان از نواحي نزديك به مادها و از متحدين آنها بود در واقع جزيي از ماد مركزي محسوب ميگرديد تقريبا از اوايل قرن 7 ق.م ابددان نيز جز ايالت ماد محسوب شده و آشوريان از آنان با نام ايالت مادها ي مقتدر نام مي برند از اين هنگام مردم نواحي اطراف ماد كه از اقوام كوتي و لولوبي بوده اند و به زبان كوتي و لولوبيي صحبت ميكردند با مادها آميخته شده وزبان و فرهنگ مادي جايگزين زبانهاي پيشين گرديده و كم كم ناحيه ابددان نيز سكونتگاه مادها قرار ميگيرد و تا اواخر دوره ماد حدود سال 550ق.م به عنوان منطقه اي فعال و از مراكز مهم اقتصادي مادها محسوب ميگردد امروز آثار ي كه نشان دهد بيجار گروس در هزاره دوم و اوايل هزاره اول ق.م مسكوني و فعال بوده بسيار فراوان است كه ما به ذكر چند نمونه اكتفا مي كنيم نمونه اول اينكه در برسيهاي باستان شناختي شمال غربي ايران كه به وسيله سويني در سال 1971 ميلادي انجام شد در منطقه بيجارگروس قبرهايي پيدا شد كه در ساخت آنها از سنگهاي لاشه استفاده شده و اندازه اين قبرها 2 متر در 50/1 متر بوده كه روي آنها را با سنگهاي بزرگ لاشه مسدود كرده و از داخل اين قبرها اشياي سفالي پيدا شد كه با سفالهاي مشخص عصر آهن I يك قابل مقايسه اند در توضيح بايد ذكر كرد كه عصر آهن I همزمان است با سالهاي 1500 تا 1200 ق.م پس قبرهاي به دست آمده در اين منطقه توسط سويني متعلق به حدود 3500 تا 3200 سال پيش است در گروس تپه هاي باستاني فراواني وجود دارند كه آثا ر مربوط به هزارهاي دوم و اوايل هزاره اول قبلاز ميلاد در انها به چشم مي خورد به طوري كه مي توان از جمله آنها به تپه هاي گلاذاكر واقع در روستاي مقلي تپه گله وران در روستاي سعد اباد تپله و همچنين تپه محوطه كاروانسراي قراطوره و دهها تپه ديگر كه در همه آنها آثار متعلق به هزارهاي اول و دوم قبل از ميلاد نمايان است اشاره كرد كه اگر حفاري شوند تاريخ مبهم منطقه كو و بيش مشخص خواهد شد نمونه ديگر مربوط به هزاره اول و دوم ق.م بقاياي سطحي تپه باستاني قلعه بالا قلعه بانو واقع در مركزشهر كنوني بيجار است كه سفالهاي سياه خاكستري عصر مفرغ 2500 – 1500 ق.م وبويژه سفالهاي موسوم به هزاره اول ق.م در اينجا به وفور يافت مي شود كه نشان دهنده سكونت هزاره اول و دوم ق.م در بيجار ميباشد و اثر ديكري كه متعلق به هزاره اول ق.م است بناي قاعه تاريخي و بسيار زيبا و ديدني قمچقاي قمچقي خان است و به اعتقاد كساني كه آن را بررسي كرده اند ساخت اين قلعه با چنين استحكام و نفوذ ناپذيري و با وجود ديوارهاي قطور و عظيم و تونلهاي عميق و طولاني و راههاي مخفي متعلق به همان اقوامي است كه بين سالهاي 800 و 900 ق.م در قسمت كوهستاني فلات ايران زندگي مي كردند و مصالح فراواني كه در دامنه غربي و شمالي دژفرو ريخته حكايت از آن دارد كه در عصر باستان غير از سران و فرماندهان و سپاهيان ساكن در دژ گروهاي غيرنظامي نيز در اين قلعه سكونت داشته اند و از آنجا كه ناحيه ابددان را كه از نظر زماني متعلق به قرون 8 و 9 ق.م مي باشد و از نظر مكاني مطابق با بيجار گروس بوده است و ميدانيم كه در شاهك ابددان بصورت نيمه مستقل بوده اند تعدادي قلعه مستحكم كه زير نظر شاه يا حاكم ابددان اداره ميشد وجود داشته است لذا بر اين اساس متوان گفت كه به احتمال قوي قلعه قمچقاي و دره آن كه به دره پادشاهان معروف است همان مكاني باشد كه شاهان ابددان در قرن 8و 9 ق.م در آنجا ساكن بوده اند چرا كه اين قلعه به حدي مستحكم و غبر قابل نفوذ بوده كه كمتر قومي ميتوانسته چنين قلعهاي را بسازد و يا آن را متصرف شود پس اين قلعه متعلق به اقوامي قدرتمند و بزرگ بوده است كه به نظر نگارنده مي توان همان مركز ناحيه ابددان باشد.

 

شرحى بر بیجار گروس

شرحى بر بیجار گروس 

 

(بیجار گروس)  

 

 

شرحى بر بیجار 

بیجار در غرب ایران واقع شده و از نظر اداری تابع استان کردستان است. این شهرستان  دارای 7730 کیلومتر مربع مساحت بوده و از شمال شرقی به استان زنجان ، از شمال غربی به شهرستان تکاب(در آذربایجان غربی)، از جنوب به شهرستان قروه، از جنوب شرقی به قسمت کوچکی از استان همدان و از غرب به سنندج و دیواندره محدود است. بیجار منطقه ای است در امتداد سلسله جبال غربی ایران و یک سوم اراضی آن کوهستانی است. جنس خاک آن از سنگهای رسوبی مخصوصاْ ترکیبات رسی و آهکی و متعلق به دگرگونیهای دوران سوم است.  

ارتفاع متوسط این شهرستان از سطح آبهای آزاد 1940 متر  و770 متر از تهران بلندتراست.  

این شهر بعد از شهر کرد بلندترین شهر ایران بوده و در طول 47 درجه و 36 دقیقه شرقی گرینویچ و عرض شمالی 35 درج و52 دقیقه استوا قرار دارد . قدمت تاریخی این منطقه به 7000 سال قبل برمیگردد و آثار بدست آمده از تپه های باستانی آن قابل مقایسه با آثار بدست آمده از تپه « یانیق تپه» میباشد. قلعه « قمچیقای» با قدمتی 6هزار ساله در فاصله 45کیلومتری شمال بیجار و در نزدیکی شهر « یاستی کند » قرار دارد. در قرن پانزدهم، بیجار روستایی بیش نبود و گفته می شود که به « شاه اسماعیل» نخستین پادشاه دودمان صفویه تعلق داشت .

در حدود یک قرن قبل ساکنان آن تا اندازه ای متمکن شدند که توانستند مالک زمین و خانه های خود شوند.این تمکن در ایران علامت آزادی به شمار می رود.بیجار به یک شهر تبدیل یافت، ولی موقع جغرافیایی آن طوری نبود که به صورت مرکز بازرگانی در آید. بلکه تنها بازاری شد برای فروش فرآورده های کشاورزی و اهمیت چندانی پیدا نکرد.  

در سال 1296 ه.ق با قحطی بزرگی که در تبریز و آذربایجان به وقوع پیوست، در این هنگام بدستور « امیر نظام گروسی» حاکم وقت بیجار، دهها خروار گندم از گروس به تبریز منتقل گردید و مردم تبریز را از قحطی و مرگ رهانید به همین علت از این تاریخ به بعد « بیجار گروس» را حتی « تبریز کوچک» نیز نامیده اند. 

شهرستان بیجار

شهرستان بیجار 

مركز این شهرستان یعنی شهر بیجار در فاصله 140كیلومتری شمال شرقی سنندج و در مسیر راه سنندج به زنجان قرار گرفته است . در وجه تسمیه این شهر عده ای معتقدند كه بیجار از واژه بیدزار یعنی محلی كه درختان بید فراوان دارد ، گرفته شده است . این شهر به علت ارتفاع بسیار از سطح دریا به بام ایران نیز شهرت یافته است . فرش ها و گلیم های این منطقه بسیار معروف می باشند .

مهم ترین جاذبه های این شهرستان به شرح ذیل می باشد :

قلعه باستانی قمچقای 

بقایای این قلعه در 45 كیلومتری بیجار قرار دارد . بنای این قلعه به سده های 8 و 9 قبل از میلاد می رسد . اطراف قلعه را دره های ژرف در بر گرفته كه یك سوی آن مسلط به دره ای به نام دره شاهان است . این قلعه ظاهرا تا دوره های ساسانی و اسلامی نیز مورد استفاده قرار می گرفت .

 

بازار سر پوشیده بیجار 

این بازار در مركز شهر بیجار قرار دارد و تیمچه مشهور به آن به نام حاج شهباز از اثر های زیبای معماری اسلامی استان است .

منطقه حفاظت شده بیجار

 در شمال شرقی استان قرار گرفته و حدود 23هزار هكتار است . گونه های كم نظیری از حیوانات در این منطقه وجود دارند . این منطقه در برنامه ریزی تورها اكوتوریست جایگاه ویژه ای داشته و می توان با برنامه ریزی و فراهم ساختن امكانات ، توریست های علاقه مند را به این منطقه هدایت نمود .

صنایع دستی  

فرش و گلیم بیجار یكی از منابع درآمد جمعیت كثیری از مردم این شهرستان می باشد ، كه به علت كیفیت خوب فرش و گلیم بیجار و نقوش زیبای آن اكثر مسافران از این بافته سنتی خرید می نمایند .

آشنایی با بیجار گروس بيجار با م ايران

آشنایی با بیجار گروس

  بيجار با م ايران

 

 بيجار در غرب ايران واقع شده و تابع استان  کردستان  مي باشد  داراي    7730 کيلومتر مربع مساحت بوده  و داراي  288  روستاست  که حدود  262  روستاي آن قابل سکونت مي باشد .  از شمال  شرقي  به  استان  زنجان ، از   شمال  غربي به  شهرستان  تکاب ( درآذربايجان غربي) ، از جنوب به  شهرستان قروه ، از جنوب شرقي به  قسمت کوچکي از  استان همدان و از غرب به سنندج و ديواندره محدود است. بيجار منطقه اي است در امتداد  سلسله جبال غربي ايران و يک سوم اراضي آن کوهستاني است. جنس خاک آن از سنگهاي  رسوبي  مخصوصا" ترکيبات رسي و آهکي و متعلق به دگرگونيهاي دوران سوم است.

     شهر بيجار به  "بام ايران" شهرت دارد چرا که  1940 متر از سطح دريا ارتفاع دارد  و 770 متر از تهران  و 425 متر از  سنندج بلندتر  است. اين شهر  بعد از  شهر کرد  بلندترين شهر ايران بوده ودر طول  47 درجه و 36 دقيقه شرقي  گرينويچ و عرض شمالي 35 درج و52 دقيقه  استوا قرار دارد .

     بيجار در زمان قديم  معروف به ( بيد زار ) بوده و بر خي وجه تسميه  ان را به اين دليل  مي  پندارند .  شاه اسماعيل صفوي هنگام لشکر کشي به  غرب ايران  از اين  منطقه  عبور کرده و نيز سپاهيان  چنگيز از آن گذشته اند  و اثاري به نام  چنگيز  قلعه  در  بالاي  کوهي به همين  نام در  5  کيلومتري  شهر  حکايت از اين موضوع دارد.

     به دليل شايستگي زنان اين منطقه ، در زمان  ناصرالدين  شاه قاجار ، خزانه دارحکومت  فردي به نام  "زبيده خانم  گروسي " از اهالي  حلوايي  بيجار  به  عنوان همسر  شاه  و خزانه دار  دربار  بر گزيده شد  و در  حکومت  وقت  نفوذ زيادي پيدا  کرد .

       قدمت تاريخي  اين منطقه به  هزاره  سوم  قبل از  ميلاد مسيح  مي رسد  و مويد  اين فرض  " دژ  سترک  " يا  قلعه  "  قمچقاي "  است  که در عهد  مادها ، پارتها و ساسانيان به عنوان پا يگاه استراتژيک از آن  استفاده  مي شده است.

       از  نامداران و مشاهير گروس  مي توان     حسنعلي خان   امير نظام  گروسي  را  نام  برد  که نوشته هايش  نمونه  ممتازي  از  نثر  فارسي  به  شمار  مي رود  وي  مدتي  در مقام  وزارت  فوايد عامه   وسفير  وسر پرست  دانشجويان  اعزامي  به  اروپا و  حکمراني   ولايات  و ايالات  بوده  و  کلا"  در  سال هاي  1253  تا   1275   هجري  قمري   مراحل  خدمات  دولتي  را   از   سرهنگي  فوج  گروس   و رياست  گارد  مستحفظين  ديوانخانه  و ارگ  تبريز  و  حفظ  انتظامات  کرمانشاه وخراسان  و ... طي کرد و مقبره ا ش اکنون  در ماهان  کرمان  در  کنار  شاه نعمت الله ولي قرار دارد  ايشان  بسيار  مورد توجه  ميرزا تقي  خان  امير  کبير  بوده اند .

       مرحوم شيخ فاضل گروسي  يکي ديگر از نامداران  گروس  است  وي در سال  1259   شمسي  در بيجار  متولد  شد  درتحصيل  علوم  فقه  و اصول ، فلسفه ، عرفان،علوم غريبه  وزبانهاي  خارجي موفق بوده اند ، مفردات  قرآ ن کريم ، ورزش افکار ،رساله تغني در قرآ ن ، تجويد استدلا لي ، جنگ المهمات ، هرکسي کار خودش بار خودش و ...  از   اثار  وي  است . بيجار ، حضور  بزرگان  مذهبي چون سيد محمد امامي و حسينعلي رحماني گروسي و...  را در تاريخ  پر افتخار  خود  داراست.تلخيص : حميد رضا ترکمندي www.zibaweb.com

        

موسيقيدانان ، نقاشان ، خطاطان ، شعرا و اديبان ، پزشکان ، هنرمندان از رشته هاي گوناگون ، روحانيون و  نظا ميان گرانقدر زيادي  در بيجار  بوده و خدمات زيادي را ارائه داده اند  که جهت کسب اطلاعات بيشتر  مي توانيد به کتاب " سيماي بيجار گروس و مشاهيرآن "  تاليف  استاد گرامي  آقاي   محمد علي  کوشا مراجعه  فرماييد.

       اکثر مردم اين شهرستان مسلمان  و شيعه هستند در سابق  تعدادي   يهودي  در  اين  شهر  ساکن  بودند که همگي   مها جرت   کرده  اند.

      صنايع  دستي  اين  منطقه را  قالي ، قاليچه ، گليم ، جاجيم ، سجاده ، نمد ، توري، دستکش ، جوراب و ...  تشکيل  مي دهند  و فر ش هاي اين  منطقه از  شهرت جهاني برخوردار بوده و به خارج صادر مي شد ه است .www.zibaweb.com

      شرکت سيما ن  کردستان  ، شرکت  گچ کردستان  ، شرکت گچ شور سو ، معدن  آ هن شهرک ، معدن آ هک قمشلو ،  معدن گچ قره بگ ، معدن نمک  ميدان ، معدن مرمر گراچقا ، با شوکي ، نوبهار ، قشلاق لو  ، معدن سنگ  تراورتن  حسين آ باد کمر زرد و ... جزو   کارخانه ها ، صنايع و معادن با ارزش بيجار  هستند که ضمن ايجاد فرصتهاي شغلي بسيار ، اقدام به صدور  محصولات خود  به خارج استان  يا  کشور  مي کنند.

     کوهها -   کوههاي  حمزه عرب ، نقاره کوب ،  بادامستان ، زاغه ، نسار ، چنگ الماس ، پنجه علي ،  شاه نشين ،  سر قيصه ،  شاها ،  چهل تن ، سنگ پا ، زرنيخ و...در  منطقه بيجار قرار  دارند.

     آثار تاريخي -  قلعه بزرگ  قم چقا ، پل تاريخي  صلوات آباد ، بناي سنگي  اوچ گنبد ،مسجد تاريخي خسروآباد ، تيمچه حاج شهباز خان  ، تيمچه امير تومان متعلق به دوره صفويه ، زيارتگاه  حمزه عرب ، پنجه علي ،    آثار سد خاکي  جعفر آباد ، تپه نجف آباد ، مقبره آ يت الله  فاضل گروسي و قلعه هاي تاريخي  بسيار  و  مقابر و امامزاده هايي چون  سيد مسيب سيد شکر  ، مقبره صاحبه ، گنبد پير  صالح ، مقبره سيد خضر  از جمله اماکن و آثار تاريخي مو جود در شهرستان بيجار  هستند  و جمعا" حدود 60 اثر باستاني و تاريخي  در آ ن شناسايي شده اند .

       رود قزل اوزن از شاخه اصلي سفيد رود  از  اين  منطقه مي گذرد .تلخيص : حميد رضا ترکمندي www.zibaweb.com

     سابقا"  بيجار داراي گردشگاههايي مثل باغ صفا ، سراب ، تخت ، چهار باغ ، بادامستان ، چم حاکمي ، باغچه چال  يارمجه ، چشمه عزيز ، شاهرخ آ باد ، عباس آ باد و...  بوده که اکثرا"  تخريب شده و  فعلا" محدوده  شهر بازي ( باغ صفا ) و اطراف رود خانه  بيانلو و صلوات آ باد ، سراب و تخت  جهت تفريح و گردش  در تابستان  استفاده  مي  شود .

      بازارهاي بيجار قديم شامل   افتخار نظام  ، قيصريه سالار  ،قيصريه سيد لشکر ، بازار امير تومان و بازار  بزرگ بيجار بوده است .

 در سال 1375  جمعيت اين شهر حدود  47500  نفر  و روستاهاي آن  حدود 68000 نفر بوده است که متا سفانه  هر سال نسبت به سال قبل  رشد منفي داشته است و مردم به شهرهاي ديگر مهاجرت مي کنند .

      صادرات بیجار گروس را در درجه اول  گندم  و جو تشکيل ميدهند  کتيرا  و محصولات دامي مثل پشم و پوست و برخي غلات هم از اين دسته اند . ماشين آلات کشاورزي ، صنعتي و لوازم خانگي ، پوشاک  و خوار و بار  هم به منطقه  وارد مي شود . لازم به ذکر است که بيجار در کشور ايران جزو رده هاي اول کاشت و برداشت گندم مي باشد.

      داروهاي گياهي  بيجار فراوان و داراي  اهميت است من جمله ازوه ( آويشن)، مرزه ،گل کو ، گل گاو زبان ، بيد ، پونه ، بومادران ،  ريواس ، خاکشير  ، اسفند ، سيسمبر(شاه نسترن) رازيانه ، بابونه ، زبان گنجشک، کنگر ، شنگ و انواع عر قيجات.

      پرندگاني چون کبک ، بلدرچين ، عقاب ، جغد ، شاهين ، قرقي ، نوک قرمز و... در اين منطقه زيست ميکنند.قمري ، لک لک ،مرغابي ، فاخته ، هما ،  سبز قبا ، هد هد و حواصيل زرد و خاکستري  از پرندگان مهاجر  بيجار به شمار مي آ يند و در  مناطق حفاظت شده ، قوچ ، ميش ، کل  ، بز و ...  وجود  دارد ، از ديگر پستانداران   نيز مي توان از خرس قهوه اي ، گراز ، روباه ، خرگوش ، گرگ ، گربه وحشي ، راسو ، کفتار ، خفاش ، جوجه تيغي و ... اشاره کرد .

       اکثر مردم بيجار به زبان  کردي گروسي و ترکي تکلم  ميکنند  و در اين ناحيه دو لهجه کردي  از شعبه هاي  کرمانشاه و لهجه سوراني ( گوراني ) تشخيص داده شده است.

       مراسم  تاسوعا و عاشورا ي بيجار  در ايران کم نظير است و مردم  در برگزاري آ ن مشارکت فعال دارند  و هر ساله خبر نگاران از کشو رهاي خارجي  جهت تهيه گزارش در آ ن شرکت ميکنند . مردم منطقه مراسم عيد باستاني و ملي نوروز را هم با شکوه برگزار مي نمايند.

       در بيجار به برکت گرايشات مذهبي ، ارتکاب جرايم  بسيار پايين بوده و آمار مو يد اين مطلب است .

        از مساجد بيجار مي توان   مسا جد قا ئم ، جامع بازار ، اميرالمو منين ،سيد ا لشهدا ء ،  امام رضا ، فاطميه ، ابوالفضل ، موسي ابن جعفر ، حضرت محمد ص ، امام حسن ، وحسينيه شهر   را نام برد .

        خيابان   شهدا  ،  توحيد ، بلوار  امام ره ، طالقاني ، الماسيه ، مدرس، کمر بندي حلوايي ، کمر بندي بادامستان ( امير نظام ) ، بلوار سراب ، خيابان ريگ سياه ، بلوار رحماني ، خيابان  مرزبان ،  فاضل  ، از خيابانهاي بيجار مي باشند .

        همچنين  محلات عمده  بيجار  شامل   بادامستان ، تازه آ باد ، ريگ سياه ، نقاره کوب ، حلوايي ، تخت ، پشت قلعه ،  يارمجه ،  کارمندان ، فر هنگيان ، محمود آباد  ، سراب ، شهرک مهديه ، شهرک آ فتاب ،  فرحي ، عسگر آ باد ، چشمه عزيز ، باغ صفا و غيره مي باشد .

 جوانان منطقه گروس در تواضع و فروتني نسبت به افرا د بزرگتر از خود و احترام به پدر و مادر  زبانزد مي باشند . از خصلتهاي عمومي  کردها از جمله مناطق بيجار گروس  ، عنايت زياد به حفظ  ناموس ، اظهار غيرت ، جوانمردي ، مهمان نوازي ، صداقت و توجه به ضعفا و فقرا مي باشد .تلخيص : حميد رضا ترکمندي www.zibaweb.com

        بر خي از  خانواده ها و  ايلا ت  سر شناس بيجار بر اساس مطالب  کتاب سيما ي بيجار گروس  عبارتند  از    ايل   بايندر ،   ترکمندي  ، طايفه  اردلان ،  ايل  کبودوند ،  امير علا يي ها ، رضايي ها ،  خواجه وند ، دارجي ، حسن تيموري  ،  گاوبازه اي ، مندمي ، شيخ اسماعيلي ، ور مزيار  ، بورکه اي ، الوندي ، حکمت منش ، کا ظمي ، گروسي ، محمد بيگي ، محمدي ، جمشيدي ،  خدادادها ، وکيلي و غيره .

       بيجار  داراي  حوزه علميه ، دانشگاه پيام نور ، دانشگاه آ زاد ، مرکز آموزش عالي فرهنگيان و ... است . مردمان  شهر و روستاهاي  کراني ( حسن آ باد ياسوکند ) ، بابارشاني ، پير تاج ، توپ آ غاج ، نجف آ باد ، خسرو آ باد  ، سياه منصور و ...  همواره جزو  افتخارات گروس بوده و بزرگاني را در دامان پر مهر خود  پر ورده اند

گيا هان دارويي بيجار از شهرت جهاني بر خوردار است اما  شرايط  صادرات آن به خارج از کشور که مي توانست باعث درآمدزايي و اشتغال افراد زيادي در اين شهرستان باشد ، متا سفانه  هنوز مهيا نشده است

  جهت کسب اطلا عات بيشتر  در مورد بيجار  به کتاب  ارزشمند  " سيماي بيجار گروس و مشاهير آ ن " تحقيق و تا ليف , محمد علي كوشا  ,انتشارات  دانشگاه كردستان , چاپ اول  بهار 1378 . مراجعه فر ماييد

شهرستان بیجار

شهرستان بیجار

شهرستان بیجار (به کردی: بیجاڕ، Bîjar) یکی از شهرستانهای استان کردستان در باختر ایران است. مرکز این شهرستان شهر بیجار است. جمعیت این شهرستان طبق سرشماری سال ۱۳۸۵، برابر با ۹۷٬۹۱۳ نفر بوده‌است.

مردم

اکثریت مردم شهرستان بیجار به زبان کردی گروسی سخن می‌گویند. در این ناحیه دو گویش کردی از شاخه‌های کرمانشاهی و گورانی نیز تشخیص داده شده‌است.

تنها قسمتی از بخش کرانی (حسن آباد و روستاهای اطراف آن) دارای اقلیت بسیار اندکی ترک زبان می‌باشد. اما به دلیل فضای غالب که زبان کردی است تعداد زیادی از این گویشوران ترک‌زبان منطقه قادر به فهم و حتی تکلم کردی گروسی می‌باشند.

بیشینه مردم این شهرستان مسلمان شیعه هستند. همچنین در سابق تعدادی یهودی در این شهرستان ساکن بودند که همگی مهاجرت کرده‌اند.

کوههای بیجار

کوههای حمزه عرب، نقاره کوب، بادامستان، زاغالی، نسار، چنگ الماس، پنجه علی، شاه نشین، سر قیصه، شاها، چهل تن، سنگ پا، زرنیخ هاچه و...در منطقه بیجار قرار دارند.

آثار تاریخی بیجار

قلعه بزرگ قم چقا، پل تاریخی صلوات آباد، بنای سنگی اوچ گنبد، مسجد تاریخی خسروآباد، تیمچه حاج شهباز خان، تیمچه امیر تومان متعلق به دوره صفویه، زیارتگاه حمزه عرب، پنجه علی، آثار سد خاکی جعفر آباد، تپه نجف آباد، مقبره آ یت الله فاضل گروسی و قلعه‌های تاریخی بسیار و مقابر و امامزاده‌هایی چون سید مسیب سید شکر، مقبره صاحبه، گنبد پیر صالح، مقبره سید خضر از جمله اماکن و آثار تاریخی مو جود در شهرستان بیجار هستند و جمعا' حدود ۶۰ اثر باستانی و تاریخی در آ ن شناسایی شده‌اند.

رود قزل اوزن از شاخه اصلی سفید رود از این منطقه می‌گذرد.

در گذشته بیجار دارای گردشگاههایی مثل باغ صفا، سراب، تخت، چهار باغ، بادامستان، چم حاکمی، باغچه چال یارمجه، چشمه عزیز، شاهرخ آ باد، عباس آ باد و... بوده که اکثرا' تخریب شده و فعلا' محدوده شهر بازی (باغ صفا) و اطراف رود خانه بیانلو و صلوات آ باد، سراب و تخت جهت تفریح و گردش در تابستان استفاده می‌شود.

بازارهای بیجار قدیم شامل افتخار نظام، قیصریه سالار، قیصریه سید لشکر، بازار امیر تومان و بازار بزرگ بیجار بوده‌است.